1. Göreceli Konum Nedir?

Bir yerin denizlere, okyanuslara, kıtalara, komşu ülkelere, yer şekillerine (dağlar, yükselti), ulaşım yollarına ve yeraltı kaynaklarına göre belirlenen konumudur. "Özel Konum" olarak da bilinir.

Not: Eğer bir özellik "Matematiksel (Mutlak) Konum" ile açıklanamıyorsa (yani sadece enlem ve boylamla ilgisi yoksa), o özellik Göreceli Konum sonucudur.

2. Türkiye’nin Göreceli Konumunun Temel Sonuçları

ÖSYM'nin de en çok sevdiği başlıklar şunlardır:

A. Üç Tarafının Denizlerle Çevrili Olması

• İklim: Kıyı bölgelerde nemli ve ılıman iklimin görülmesi.

• Ekonomi: Deniz ticareti, balıkçılık ve turizm potansiyelinin artması.

• Boğazlar: İstanbul ve Çanakkale Boğazları sayesinde stratejik bir jeopolitik öneme sahip olması.

B. Yükselti ve Yer Şekilleri

• Yükselti Farkı: Türkiye'nin batısından doğusuna gidildikçe yükselti artar.

  • Sonuç: Doğuya gidildikçe sıcaklık düşer, kışlar sertleşir, karın yerde kalma süresi uzar.

• Engebe: Kısa mesafede yer şekillerinin ve iklimin değişmesi (Aynı anda farklı mevsim özelliklerinin yaşanması).

• Sıra Dağlar: Dağların genelde doğu-batı uzantılı olması, kuzey ve güney kıyılarında iç kesimlerle ulaşımı zorlaştırır (geçitlere ihtiyaç duyulur).

C. Kıtaların Kesim Noktasında Olması

• Asya ve Avrupa'yı birbirine bağlayan bir köprü durumundadır.

• Jeopolitik Güç: Enerji koridoru olması (Hazar ve Orta Doğu petrollerinin/gazının Avrupa'ya taşınması).

D. Jeolojik Yapı ve Madenler

• Genç Oluşum: Türkiye genç bir ülke olduğu için deprem riski (fay hatları) ve sıcak su kaynakları (jeotermal) fazladır.

• Maden Çeşitliliği: Farklı jeolojik dönemlere ait arazilerin bulunması maden çeşitliliğini artırır.

3. Karıştırmamanız Gereken "Püf Noktalar"